ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰਸੋਈ ਗੈਸ ਦੀਆਂ ਵਧਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਅਤੇ ਛੋਟੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ 5 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਵਾਲਾ ‘ਛੋਟੂ’ LPG ਸਿਲੰਡਰ ਕਾਫੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਪਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਖਪਤਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਸਿਲੰਡਰ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਭਰਵਾਉਣ (Refill) ਲਈ ਸਮੇਂ ਦੇ ਕੁਝ ਖ਼ਾਸ ਨਿਯਮ ਤੈਅ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਸ਼ਹਿਰੀ ਖੇਤਰਾਂ ਲਈ ਨਿਯਮ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ‘ਛੋਟੂ’ ਸਿਲੰਡਰ ਦੀ ਮੰਗ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਵਿੱਚ। ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਸ਼ਹਿਰੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਸਿਲੰਡਰ ਭਰਵਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤੁਸੀਂ 15 ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਦੂਜੀ ਰੀਫਿਲਿੰਗ ਬੁੱਕ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਇੱਕ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਨੈਕਸ਼ਨ ਹਨ ਜਾਂ ਤੁਸੀਂ ‘ਫ੍ਰੀ ਟੂ ਸੇਲ’ (FTS) ਸਕੀਮ ਤਹਿਤ ਸਿਲੰਡਰ ਲਿਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਕੁਝ ਏਜੰਸੀਆਂ ਪਛਾਣ ਪੱਤਰ ਦਿਖਾਉਣ ‘ਤੇ ਜਲਦੀ ਰੀਫਿਲ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਵੀ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਪੇਂਡੂ ਖੇਤਰਾਂ ਲਈ ਨਿਯਮ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਅਤੇ ਦੂਰੀ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ ਨਿਯਮ ਥੋੜ੍ਹੇ ਵੱਖਰੇ ਹਨ। ਪੇਂਡੂ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅਕਸਰ ਸਿਲੰਡਰ ਦੀ ਬੁਕਿੰਗ ਅਤੇ ਡਿਲੀਵਰੀ ਵਿੱਚ ਸਮਾਂ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ 21 ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਵਕਫ਼ਾ ਰੱਖਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਉੱਜਵਲਾ ਯੋਜਨਾ ਦੇ ਤਹਿਤ ਮਿਲੇ ਛੋਟੇ ਸਿਲੰਡਰਾਂ ਲਈ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਸਬਸਿਡੀ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਕਾਰਨ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਜਾਂ ਦੋ ਰੀਫਿਲ ਹੀ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਬਿਨਾਂ ਐਡਰੈੱਸ ਪਰੂਫ਼ ਦੇ ਸਹੂਲਤ ‘ਛੋਟੂ’ ਸਿਲੰਡਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਖ਼ਾਸੀਅਤ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨੂੰ ਖਰੀਦਣ ਲਈ ਕਿਸੇ ਪੱਕੇ ਪਤੇ ਦੇ ਸਬੂਤ (Address Proof) ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਤੁਸੀਂ ਸਿਰਫ਼ ਆਪਣਾ ਆਧਾਰ ਕਾਰਡ ਦਿਖਾ ਕੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਗੈਸ ਏਜੰਸੀ ਜਾਂ ਪੈਟਰੋਲ ਪੰਪ ਤੋਂ ਇਸਨੂੰ ਖਰੀਦ ਸਕਦੇ ਹੋ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਚਾਹੋ ਰੀਫਿਲ ਕਰਵਾ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਬਸ਼ਰਤੇ ਤੁਸੀਂ ਕੰਪਨੀ ਦੁਆਰਾ ਤੈਅ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸੁਰੱਖਿਆ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦੇ ਹੋਵੋ।
ਸਿੱਟਾ ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਛੋਟੂ ਸਿਲੰਡਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਓ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਖੇਤਰ ਦੀ ਗੈਸ ਏਜੰਸੀ ਤੋਂ ਰੀਫਿਲਿੰਗ ਦੇ ਮੌਜੂਦਾ ਦਿਨਾਂ ਬਾਰੇ ਜ਼ਰੂਰ ਪੁੱਛ ਲਵੋ। ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ 15 ਤੋਂ 20 ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਅੰਤਰ ਰੱਖਣਾ ਸਹੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਸਪਲਾਈ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਦਿੱਕਤ ਨਾ ਆਵੇ।
